1. YAZARLAR

  2. E. Efsun KOÇ

  3. Ayda 7000 TL Ek Gelir Haberleri Fiyaskosu
E. Efsun KOÇ

E. Efsun KOÇ

Endüstri Mühendisi / İş Güvenliğ
Yazarın Tüm Yazıları >

Ayda 7000 TL Ek Gelir Haberleri Fiyaskosu

A+A-

Son zamanlarda gazetelerde, sosyal medyada dolaşan yüksek gelirli ek iş imkanı başlıklı haberlere istinaden bahsedilen iş ile ilgili bilgileri vermek istiyorum. Adı geçen iş bilirkişilik ve ek olarak yeni yeni popüler olmaya başlayan uzlaştırmacılık. Okuduğum bir haberde aylık 7.000 lira ek kazanç diye başlık atılmıştı ama İşin özü şöyle;

Öncelikle bilirkişi olmak için adliyenin başvuru tarihlerini takip edip, gerekli belgeleri hazırlayıp (ilgili yönetmeliğe buradan ulaşabilirsiniz http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2017/08/20170803-2.htm ) başvuru için bekleyen yüzlerce kişilik kuyrukta beklenerek belgeler teslim edilmekte ardından belgeler incelenip, kabul edildiğini öğrenmek için günlerce adliyenin sayfasından duyuru yayınlanması beklenmektedir. Eğer kabul edildiyseniz yine adliyenin sayfasını her gün kontrol ederek yemin tarihi takip edilmekte, yemin edilecek gün yine kuyrukta saatlerce bekleyerek itiş-kakış salona girerek 5 dk da yemin edip, doldurduğunuz yemin sözlerini içeren evrak imzalanıp teslim edilmektedir.  Bu arada bahsettiğimiz kuyruk dışarıda beklendiği için ve evrak teslimi Ekim sonu-Kasım başı, yemin tarihi de  Aralık ayında olduğunu düşünürseniz bu bekleyişin ne kadar eziyet verici olduğu daha iyi anlaşılacaktır.

Asıl bundan sonrası daha vahim. Sadece Ankara’da ceza bilirkişi listesinde altı bine yakın bilirkişi mevcut. Bakıyorsunuz aynı uzmanlık alanında bazı kişiler dosyadan başını alamıyor bazıları da yılda bir belki de hiç dosya gelmiyor. Bu dosyaların neye göre verildiği belirsiz.  Dosya ücretleri de dosya başı ortalama 165 ile 330 lira arasında değişiyor. Bu ücretleri siz belirlemiyorsunuz, o dosya için zaten belirlenmiş ücreti alıyorsunuz.

Bu yazdıklarımın üzerine bu yıl yürürlüğe giren yönetmeliğe göre bilirkişilik eğitimleri de önceki paragrafta belirtilen başvuru sürecinden önce alınmış olması gerekiyor. İlk bakışta eğitimin verilmesi yeni başlayacak olan bilirkişiler için çok faydalı olsa bile bu eğitimin ücretinin dokuz yüz lira civarı olması, yılda sadece bir-iki belki de hiç dosya gelmeyecek kişiler için ciddi maddi yük getirmesi, bu işin ek gelir getirme amacının dışına çıktığını gösteriyor. Üstelik alınan bu eğitimin geçerliliği de üç yıl olup üç yılın sonunda yenileme eğitimi alınması gerekiyor.

Ayrıca bu yıl verilen eğitimlerde vurgulanan bir başka konu da; yakın zamanda, adliyelerin dosyaları uzmanlıklarına göre ayrı ayrı bilirkişilere yönlendirilmesi yerine bu iş için kurulmuş özel bilirkişi şirketlerine göndermesi, böylece tek bir kanaldan bilirkişi raporlarını temin etme yoluna gidileceği olmuştur. Bu sistemi biraz açıklamak gerekirse; bu iş için şirketler kurulacak ve bilirkişilerin mutlaka bir bilirkişilik şirketine bağlı çalışmaları gerekecek. Şirkete yönlendirilen dosyalar için şirkete bağlı bilirkişiler arasından gereken uzmanlık alanına sahip bilirkişilerden ekip oluşturularak rapor hazırlanacaktır. Bu sistem hayata geçerse bilirkişilerin şirketlere aidat ödemesi mi gerekecek yoksa bilirkişilik ücretlerinden belli bir yüzdesine mi malolacak henüz net değil ama bilirkişilerin yararına olmayacak gibi görünüyor.

Kaldı ki bir handikap daha var; bu zamana kadar bilirkişilik yapan, bazen görüşleriyle davaların seyrini bile değiştirebilecek kişilerin yeni çıkan kanunla yeni başvuran bilirkişi adayları ile birlikte bilirkişilik eğitimi ücretini yatırarak bu eğitimi alması zorunlu kılınmıştır. Bu düzenleme akıllara şu soruları getiriyor; Bu bilirkişiler bu zamana kadar eğitimsiz bu işi yaptılarsa, bu zaman kadar verdiği bilirkişi görüşleri geçersiz midir, değil ise zaten bu zamana kadar bu işi yapan kişi neden bu ücreti ödeyerek yeni öğreniyormuş gibi bu eğitimi almak zorundadır.

Gelelim uzlaştırmacı işine, bu iş de bilirkişilik ile hemen hemen aynı şekilde işliyor.  Bunda farklı olan; en az 1.100 lira eğitim ücretini yatırarak eğitimi alıp, bakanlık sınav açtığında katılarak en az 70 puan alan avukatların ve ilgili kanunda belirtilen hukuk derslerinden en az ikisini almış olan siyasal bilgiler, iktisadi ve idari bilimler, iktisat ve işletme  fakültelerinden mezun olanların başvurabilmeleridir. Bilirkişilikte dosya gelmesi beklendiği gibi burada da uzlaştırma gelmesi beklenecek, uzlaştırma ücretleri de yaklaşık olarak, uzlaşma sağlanırsa 300 lira, sağlanamazsa 175 lira civarında olacak.

Çekilen onca zahmet ve ödenen eğitim ücretine rağmen çoğu kişi bu ödedikleri eğitim ücretlerinin bile karşılığını alamayacak. Mutlaka bu işler için eğitim alınması gerekmektedir ama bu eğitimlerin bu kadar yüksek ücretli olması, vatandaşın uzman olduğu alan ile ilgili bilgilerini ek gelir için kullanabilmesine değil, sadece eğitim veren kurum ve üniversitelerin ek kazanç sağlamasına yarayacaktır.

Görüldüğü gibi önümüze sunulan haberler gerçeklerden çok uzak. Pek çok şeyde olduğu üzere bilirkişilik ve uzlaştırmacılık ile ilgili yapılan haberlerde insanlar yanlış bilgilendirilerek yine umutlar üzerinden birileri kazanç sağlamak derdinde. Bırakın bu kadar fahiş gelirler kazanılmasını mağduriyetlerin yaşanmaması için eğitim ücretlerinin makul bir seviyeye düşürülmesi ve dosyaların dağıtılmasının adaletli bir şekilde merkezi sistemden sağlanması konusunda yetkililerin gerekli düzenlemeleri ve bilgilendirmeleri yapması beklenmektedir.

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
5 Yorum