1. YAZARLAR

  2. Zülfikar Çelik

  3. Doların Yükselişi ve Türk Ekonomisi
Zülfikar Çelik

Zülfikar Çelik

Zülfikar Çelik
Yazarın Tüm Yazıları >

Doların Yükselişi ve Türk Ekonomisi

A+A-

Modern ekonomi, uluslar arası iktisat prensipleri üzerinde şekilleniyor.

Örneğin, dışa tamamen kapalı Kuzey Kore’de bir ekonomik sistemden bahsedilemez, bununla birlikte yaşam standartları da yalnızca bu ülkede üretimi mümkün olan ürünleri üzerinden şekillenir. Örneğin; Kuzey Kore’de hiç Iphone yoktur, bilgisayarlar ise, ortalama 20 yaşındadır. Kaldı ki internet zaten yasaktır. Oysa Türkiye Cumhuriyeti, kurulduğu günden bu yana, her ne kadar ara dönemlerde bazı kısıtlamalar olmuş olsa da; genel olarak global ekonominin bir parçası olmuştur.  

Biz yabancı ülkelerle alış veriş yapmaktayız.

Elbette yabancı ülkeler, bize bir ürün veya hizmet satarken, global döviz kurlarını; en fazla da Amerikan Dolarını tercih eder. Örneğin, Çin’den bir ürün ithal ederken, Yuan veya Dolar ile ödeme yapmanız gerekir. Bunun için, satın alacağınız ürün veya hizmetin karşılığında elinizde döviz olması gerekir. Elbette yöntem döviz satın almak olacaktır. Milyonlarca doları aynı anda talep eden bir ticari işletme, zaman zaman aradığı miktarda dövizi bulamayabilir. Bu durumda piyasaya her birim döviz için daha fazla TL ödemeyi teklif eder. Zira ithalatı yapabilmesi için bu zorunlu hale gelir. Sonuç olarak bu talep karşısında satıcılar yüksek fiyattan döviz satmayı kabul edebilir veya daha yüksek karşılık talep edilebilir. Kimi büyük işletmeler bu ihtiyaçlarını çok yüksek bedeller ödeyerek yurt dışından dahi karşılayabilmektedir. Bu durumda döviz kaçınılmaz olarak yükselecektir.

Yani, ülkemizde dövizin yükselmesinin sebebi, dövizi para ile satın almaya çalışmamızdır. Oysa örneğin Almanya’nın böyle bir sorunu yoktur. Yaptığı ithalatın, onlarca katı ihracat yapmasından dolayı, Alman Merkez Bankasının rezervlerinde hemen her ülkenin para birimi cinsinden döviz bulunmaktadır. Zira Alman sanayi ürünleri, dünyanın her ülkesine ihraç edilir.

Maalesef Türkiye döviz toplamak konusunda çok başarılı bir ülke değil. Ülkemizin döviz kaynaklarının başlıcası turizmdir. Turizmi, tarımsal ürünler takip eder. Sanayi ve teknoloji ürünlerinin ihracatı ise, satın aldığımız ürünlerin döviz karşılıklarını ödeyecebilecek tutarın dahi hayli gerisindedir.

Son yıllarda siyasi ve konjonktürel sebeplerle turizmin zayıflaması, bölgemizdeki ülkelerin yaşamakta olduğu iç karışıklıklar ve ülkemizin sistematik problemleri bir araya gelmiş ve döviz rezervimiz hatırı sayılır ölçüde zayıflamıştır.

Bu nedenle içinde bulunduğumuz dönem içerisinde, ne yazık ki dövizin yukarı yönlü seyrinin devam edeceği tahmin ediliyor.

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
1 Yorum